piątek, 21 listopada 2014

Sumak lakowy

W świecie drzew można czasami znaleźć takie wyjątkowe osobniki, że aż dziw. Dla przykładu znany u nas sumak octowiec tak bardzo się różni od sumaka lakowego, że można by rzec, że to zupełnie inne rodziny. Diametralna różnica jest w owocostanach.

Sumak lakowy (Rhus verniciflua, Toxicodendron vernicifluum) to rzadkość u nas. Pochodzi z Azji Wschodniej - Japonii i Chin. Z nacięć na jego korowinie można uzyskać żywicę - laka - bardzo wytrzymały lakier do drewna o ciemnej barwie.

Warto się nim zainteresować. To niskie drzewo ozdobne o pięknie przebarwiających się jesienią dużych liściach. W miarę dobrze znosi nasze zimy.

Sumak lakowy

Sumak lakowy

Sumak lakowy

Sumak lakowy

Sumak lakowy

Sumak lakowy

czwartek, 20 listopada 2014

Sasafras lekarski

Dziś kolejny rarytas dla miłośników dendrologii. Sasafras lekarski (Sassafras albidum) - niezwykle rzadko spotykane u nas drzewo pochodzące z północno-wschodnich rejonów Ameryki Północnej. 

Sasafras lekarski

Sasafras należy do drzew będących przykładem heterofilii. Heterofilia to różnolistność. Chodzi o to, że na tym samym drzewie możemy zobaczyć liście o zupełnie różnych kształtach. W przypadku sasafrasa są to liście pojedyncze owalnego kształtu z jedną klapą albo ładniejsze trójklapowe przypominające ślady dinozaurów albo dużych ptaków. Te trójklapowe są w naszym klimacie jedyne w swoim rodzaju - nie do pomylenia. Liście jesienią pięknie przebarwiają się na żółte i czerwonawe odcienie.

Z ciekawostek warto dodać, iż sasafras, a szczególnie olej z jego kory i korzeni zawiera safrol (wykorzystywany do produkcji kosmetyków i w ziołolecznictwie). To związek chemiczny mogący wpływać w pewien, acz niewielki sposób na zapadalność ludzi na raka (nie zostało to jednak w 100% udowodnione). W każdym razie przyczyniło się to do usuwania safrolu z oleju z sasafrasa. Natomiast przyprawy przygotowywane z suszonych liści sasafrasa zawierają małe ilości safrolu, ale nie zostały wycofane z obiegu handlowego i nie stanowią zagrożenia. Są używane do poprawy smaku i zagęszczenia zup.

Zapach sasafrasa odstrasza mole, dlatego bardzo cenne jest drewno i wyroby domowe (szafy, półki, kufry i skrzynie) z tego drzewa.

U nas sasafrasy rosną do 12 metrów wysokości, zazwyczaj jednak są niższymi drzewami. Preferują stanowiska słoneczne i osłonięte. Są raczej mrozoodporne, acz młode drzewka należy okrywać w mroźne zimy. W krajowych szkółkach ciężko dostępny. Ma ktoś u siebie? Owocuje?


Sasafras lekarski

Sasafras lekarski

Sasafras lekarski

Sasafras lekarski

Sasafras lekarski

Sasafras lekarski

Sasafras lekarski

środa, 5 listopada 2014

Ostrokrzew Meservy w listopadzie

Śliczny o tej porze roku jest ostrokrzew Meservy. Ja spotkałem ostatnio jego odmianę Blue Princess. To zimozielony krzew lub małe drzewko do 2,5 a nawet 3 metrów wysokości. Liście błyszczące, cierniste z delikatnym niebieskawym połyskiem. Owocuje bardzo obficie. Jego czerwone owoce pozostają na gałązkach aż do wiosny.

Odporny jest na nasze mrozy (podobno nawet do -27 stopni, czyli chyba najbardziej odporny z wszystkich ostrokrzewów) ale lepiej go sadzić w miejscach osłoniętych od zimnych wiatrów. Warunki glebowe powinny być ponadprzeciętne do żyznych.

Często jest wykorzystywany w kwiaciarniach i pracowniach artystycznych do tworzenia dekoracji bożonarodzeniowych.

ostrokrzew Meservy Blue Princess

ostrokrzew Meservy Blue Princess

ostrokrzew Meservy Blue Princess

ostrokrzew Meservy Blue Princess

ostrokrzew Meservy Blue Princess

piątek, 31 października 2014

Pałecznik, palecznik chiński

Dziś prawdziwy rarytas dla miłośników drzewek i ogrodów. Wciąż jeszcze rzadko spotykany u nas, ale możliwy w uprawie na zewnątrz - pałecznik chiński zwany u nas palecznikiem Fargesa (Decaisnea fargesii). To pochodzące z Chin drzewko, a częściej krzew rosnący do 4 metrów wysokości. Jego najbardziej urokliwą częścią są owoce - fioletowe, kiełbaskowate, mięsiste pałeczki dochodzące do 15 cm długości. Podobno są jadalne - nie ryzykowałem jednak i nie testowałem jeszcze :-).

Palecznik jest niestety wrażliwy na nasze mrozy i warto go okrywać na zimę. Z tego też powodu preferuje stanowiska słoneczne i osłonięte. Ma ktoś w ogródku ten kolekcjonerski rarytas?


Pałecznik chiński

Pałecznik chiński

Pałecznik chiński

Pałecznik chiński

Pałecznik chiński

Pałecznik chiński

Pałecznik chiński

wtorek, 28 października 2014

Dereń kousa pod koniec października

Końcówka października to okres przebarwiania się derenia kousa. Jak widać to drzewko jest bardzo atrakcyjne przez cały sezon. Późną wiosną, jak prześlicznie kwitnie, latem wydając kosmiczne, truskawkowe owoce i jesienią przebarwiając liście na przeróżne odcienie pomarańczowego i czerwonego koloru. Bajka. Szkoda, że tak rzadko bywa w naszych parkach.

Dereń kousa jesienią

Dereń kousa jesienią

Dereń kousa jesienią

Dereń kousa jesienią

Dereń kousa jesienią

Dereń kousa jesienią

poniedziałek, 27 października 2014

Dąb błotny przy Stadionie Narodowym

3 lata temu pisałem o obsadzaniu drzewami okolic Stadionu Narodowego w Warszawie. Dziś już jest tam zielono, a dokładniej (o tej porze roku) czerwono. A to za sprawą przepięknie przebarwiającego się dębu błotnego. Czerwień jego liści jest bardzo intensywna, czasami szkarłatna, czasami z zielonymi akcentami wzdłuż nerwów. Żołędzi jeszcze nie stwierdziłem.


Dąb błotny jesienią

Dąb błotny jesienią

Dąb błotny jesienią

Dąb błotny jesienią

sobota, 18 października 2014

Nalewka z granatu

Jeden z supermarketów ma właśnie promocję cenową na owoce granatu. Tylko na to czekałem. Granat to co prawda egzotyczny owoc, którego u nas się nie da uprawiać, ale o nalewce z granatu zawsze myślałem. Jego sok ma wyjątkowe właściwości prozdrowotne więc nalewka powinna mieć podobne. Do najistotniejszych należą łatwo przyswajalne przeciwutleniacze w bardzo dużych ilościach.

Do tej pory cena owoców stanowiła jedyne ograniczenie. Ale skoro dziś spotkałem je po 1,39 PLN sztuka to słowo się rzekło :-).

Zatem do dzieła. Ale nie tak szybko - moja ulubiona księga nalewek nie zawiera przepisu na granatówkę. No cóż. Trzeba zaeksperymentować.

Oto mój przepis na nalewkę z granatu. Owoce umyć, obciąć delikatnie górę i dół i rozdzielić na cząstki. Ja miałem 11 owoców. Dlaczego tyle? Tyle weszło mi do jednorazowej foliówki.

Nalewka z granatu

Nalewka z granatu

Teraz usuwamy żółte skórki i wydobywamy tylko czerwonawe osnówki zawierające nasiona. Wydaje mi się, że skórki nadały by nalewce zbyt goryczkowaty posmak.

Nalewka z granatu

Nalewka z granatu

Nalewka z granatu

Po obraniu otrzymujemy dość sporą miseczkę czerwonych owocków. Przesypujemy je delikatnie do szklanego naczynia. Ja zastosowałem 5 litrową szklaną butelkę.

Nalewka z granatu

Nalewka z granatu

Nalewka z granatu

Nalewka z granatu

Teraz możemy zastosować dwie metody.

Albo zalewamy całość zalewem alkoholowym. Takim ok. 70% a potem po kilku tygodniach zlewamy go z nad osadu. A do butelki wsypujemy ok. 3/4 kg cukru i po kolejnych 3 tygodniach zlewamy sok, który się wytworzy. Potem otrzymane 2 płyny mieszamy ze sobą, rozlewamy do butelek i czekamy 3 miesiące.

Albo owoce zasypujemy cukrem (3/4 kg) - tak właśnie zrobiłem, gdyż chcę sprawdzić czy łatwo puszczają sok. Jeśli sok się wytworzy to zleję go za 3 tygodnie i połączę pół na pół z zalewem alkoholowym (80%) i otrzymam 40% nalewkę. Owoce w butelce można jeszcze wykorzystać do celów spożywczych, nawet do galaretek dla dzieci, bo nie zawierają alkoholu.
A jeśli owoce nie puszczą mi soku to za kilka dni do butelki wleję jeszcze zalew alkoholowy i potrzymam całość ze 2 miesiące. Potem ciecz z nad owoców zleję do butelek. Metoda ta ma taką wadę, że nie wyliczę dokładnie mocy nalewki jaką chcę otrzymać a owoce nadają się potem tylko dla dorosłych.

Wkrótce dam znać co mi wyszło.

Nalewka z granatu