Dąb biały jesienią

Dąb biały (Quercus alba) to niemały rarytas dendrologiczny w naszych parkach. Myślę, że rośnie ich w skali kraju, poza kolekcjami dendrologicznymi, maks kilkadziesiąt drzew. Czasami spotyka się go pod nazwą dąb amerykański - zapewne dlatego, że w naturze rośnie we wschodniej części Ameryki Północnej (południowo-wschodnia Kanada i wschodnie stany USA). Uznawany tam jest za jedno z najbardziej okazałych drzew gdyż osiąga wysokość do 30–45 metrów U nas potrafi dorosnąć do 10 metrów wysokości. Dąb biały cechuje się dość wysoką mrozoodpornością.

Liście ma długie, odwrotnie jajowate, ku nasadzie klinowato zwężone. Posiadają od pięciu do dziewięciu klap i osiągają 13–23 cm długości i połowę tej wielkości w szerokości. Górna powierzchnia liści jest ciemnozielona i błyszcząca, dolna zaś – jasna lub sina, początkowo pokryta delikatnym meszkiem.Z wierzchu są ciemnozielone i delikatnie błyszczące, od spodu niebieskawe lub sinozielone, nagie. Jesienią ślicznie przebarwiają się na przeróżne odcienie czerwieni. Część liści jest środkiem zielona, a na brzegach czerwienieje. Bajkowo to wygląda.

Nazwa biały pochodzi od białawej korowiny, którą w naturze posiada. W polskich warunkach jednak jej się nie uświadczy. Kolor kory jest zazwyczaj szarawy.

Kłokoczka południowa potrafi się ładnie przebarwić

Kłokoczka południowa (Staphylea pinnata) teoretycznie występuje naturalnie w Polsce, ale szczerze to ja po za ogrodami botanicznymi i arboretami nigdy jej tak swobodnie rosnącej w lasach nie spotkałem. To śliczny krzew, szczególnie teraz jesienią, gdy przebarwia się na słomkowe, delikatne żółte barwy. Te rośliny, które są wystawione na ekspozycję słoneczną potrafią przyjąć nawet żółtopomarańczowe barwy. Owoce - nadęte torebki też są już kolorowe.

Poeksperymentowałem trochę graficznie z AI - zobaczcie jakie przebarwienia kłokoczki południowej proponuje:

Przepiękne przebarwienia klonu Freemana -> seria klony jesieni (10)

2,5 roku temu obiecałem opisać klon Freemana  W końcu nadarzyła się okazja, gdyż właśnie dziś spotkałem przeuroczo przebarwiające się drzewka tego klonu. Klon Freemana (Acer x freemanii) to mieszaniec powstały w wyniku skrzyżowania klonu czerwonego (Acer rubrum) i klonu srebrzystego (Acer saccharinum). Trafia się wśród nowych nasadzeń w miastach. 

Klon ten występuje w USA w naturze w miejscach, gdzie zasięgi występowania rodzicielskich gatunków się pokrywają. Był też sztucznie wyhodowany w USA National Arboretum przez Olivera Freemana w 1933 roku. Potrafi osiągnąć tam do 20–25 metrów wysokości. Gałęzie ma wyprostowane, tworząc zaokrągloną lub owalną koronę. Kora srebrzystoszara. Liście pośrednie między rodzicami, w sezonie zielone a teraz jesienią przebarwiają się na czerwono lub żółto u niektórych odmian. Spodnia strona jaśniejsza ale nie aż tak bardzo jasne, jak u klonu czerwonego. Skrzydlaki o długości 3–6 cm, prążkowane. Mieszaniec ten charakteryzuje się większą odpornością na chłód i suszę, odziedziczoną po klonie cukrowym i pięknymi jesiennym barwami odziedziczonymi po klonie czerwonym.

Klony te zazwyczaj wykazują cechy pośrednie ale ich rozróżnienie bywa trudne ze względu na dużą zmienność. Pięcioklapowe liście przypominają bardziej klon srebrzysty, jednak środkowa klapa rzadko bywa wyraźnie podzielona na mniejsze płaty.

U nas często klon Freemna spotykany jest w odmianach, a najbardziej znane odmiany to 'Armstrong', 'Celzam', 'Elegant', 'Autumn Blaze Jeffersred','Scarlet Sentinel'. Te moje spotkane drzewka to 'Autumn Blaze Jeffersred', charakteryzująca się piorunującymi jesiennymi przebarwieniami. Odmiana została wyselekcjonowana pod koniec lat 60. poprzedniego stulecia przez Glenna A. Jeffersa z Fostorii w stanie Ohio. Charakteryzuje się bardzo szybkim wzrostem i tworzy owalną koronę. Sami zobaczcie te kolorki:

Amorfa krzewiasta przebarwia się na żółto

Amorfa krzewiasta zwana czasami amorfą drzewiastą (Amorpha fruticosa) zaczęła gubić swe złożone liście składające się z małych listków. Listków jest zawsze nieparzysta liczba. Część z nich już przebarwiła się na żółto. Nie wszystkie jednak. Krzew amorfy jest żółtozielony teraz. Wiele listków już się oderwało i na gałązkach widać same osadki liściowe.

Kasztany kasztanowca czerwonego

Kasztanowiec czerwony (Aesculus × carnea) nieco później zrzuca kasztany niż dużo popularniejszy u nas kasztanowiec biały (Aesculus hippocastanum). Właśnie teraz ostatnie kasztany tego czerwonego sypią się z gałęzi. Są dużo większe, a jego łupiny niemal nie posiadają kolców. Nie są zielone, a jasne sinozielonobrązowe. Łupina rozpada się na 3, w miarę równe, części pod katem 120°. Wewnątrz najczęściej znajduje się jeden kasztan, który jest bardziej lśniący, większy i posiada mniejszego rozmiaru jasną plamkę - tzw. "oczko". Powierzchnia kasztana z wieloma wzorami - warstwami i liniami. Coraz częściej można je spotkać i budować większe ludziki. 

Nie jest prawdą, to co jest napisane w Wikipedii - owoce wcale nie zawiązują się bardzo rzadko. Kasztanowiec czerwony nie owocuje co prawda tak obficie, jak kasztanowiec zwyczajny, ale owocuje i to rok w rok.

Rdestowiec jeszcze kwitnie

Tej wiosny późno przyszły przymrozki majowe, których nie znosi rdestowiec ostrokończysty, czyli rdestowiec japoński (Reynoutria japonica). Spowodowało to także późniejsze kwitnienie tej bardzo inwazyjnej byliny. Piszę, po raz kolejny o rdestowcu nie po to, żeby go promować, tylko żeby umieć go rozpoznać i z nim walczyć. Mamy październik, a kwitnienie rdestowca jeszcze trwa. Ono wydaje się urokliwe ale nie dajcie się zwieźć. To jedna z najbardziej inwazyjnych obcych roślin w Polsce. Strasznie trudno się jej pozbyć. Dlatego nie wolno tej rośliny rozmnażać!