środa, 8 kwietnia 2026

Najwcześniej kwitnące różaneczniki

Postanowiłem zapoczątkować wpis, w którym będę zbierał gatunki najwcześniej kwitnących u nas różaneczników (Rhododendron). Chodzi o takie marcowo-kwietniowe kwitnienia, zanim cała masa innych różaneczników zakwitnie w naszych ogrodach. 

Na początek ten najbardziej kojarzący się z wczesnym kwitnieniem - różanecznik dahurski (Rhododendron dauricum). To krzew o rozłożystym pokroju, szerokości do 1,5 metra, młode pędy łuskowate i owłosione. Liście grube i skórzaste, niektóre długo utrzymujące się, eliptyczne do owalnych, wierzchołek zaokrąglony, górna powierzchnia z krótko owłosionym nerwem głównym, poza tym nagie. Dolna powierzchnia gęsto łuskowata. Różanecznik dahurski ma zazwyczaj jaskraworóżowe, fioletowe kwiaty. Są pojedyncze, rozwijają się na końcach gałęzi, korona o otwartym, lejkowatym kształcie, wielkości 14–21 mm, zewnętrzna powierzchnia owłosiona. Liczba pręcików 10, zalążnia łuskowata, poza tym naga, wcięta poniżej słupka dziesiątkowego.

Pochodzi z Rosji, od wschodniej Syberii aż po Pacyfik, a także z północno-wschodniej Mongolii, północno-wschodnich Chin, Korei i Japonii. Jest jednym z najwcześniej kwitnących rododendronów, ukazując kwiaty zazwyczaj już w zimę, czasami nawet wtedy, gdy na ziemi leży śnieg, ale w niektórych latach pojawia się później.

Różanecznik dahurski

Różanecznik dahurski

Różanecznik dahurski

Różanecznik dahurski

Kolejny wcześniak to różanecznik Ledebour'a (Rhododendron ledebourii). On systematycznie uważany jest za odmianę różanecznika dahurskiego. Ma liście bardzo ciemnozielone, utrzymujące się przez zimę. Niedawno nadano mu odrębny status specyficzny, jako Rhododendron ledebourii, ponieważ zajmuje odrębny obszar w Ałtaju i wschodniej Syberii, gdzie nie pokrywa się z typowym Rhododendron dauricum. Dla mnie osobiście oba te krzewy wyglądały bardzo podobnie.

Różanecznik Ledeboura

Różanecznik Ledeboura

Różanecznik Ledeboura

Różanecznik Ledeboura

Trzeci, konkurujący o palmę pierwszeństwa w kwitnieniu różanecznik to różanecznik ostrokończysty (Rhododendron mucronulatum). On różni się od tych poprzednich tym, że gdy rozpoczyna kwitnienie to ma same pojedyncze, drobne liście. Pochodzi z Dalekiego Wschodu, porasta północne i wschodnie Chiny, Koreę oraz Japonię. Rośnie tam do 3 metrów wysokości. U nas osiąga maksymalnie 1,5 metra wysokości. 

Kwiaty ma różowawe, czasem nawet jaśniejsze z delikatnymi kropkami na górnym płatku. Są dzwonkowate o średnicy ok. 4 cm, składają się z 5 płatków i 10 ciemnopurpurowych pręcików. Zebrane są pojedynczo lub po 3-6 sztuk na wierzchołkach pędów. Liście eliptyczne do delikatnie lancetowatych, cienkie, zakończone małym, ostrym wyrostkiem. Właśnie od tego ostrego zakończenia pochodzi jego nazwa. Czasami brzmi ona ostrokrzew kończystolistny. Jesienią większość liści opada, i tylko nieliczne pozostają na zimę. W Polsce na zimę traci wszystkie liście.

Różanecznik ostrokończysty

Różanecznik ostrokończysty

wtorek, 7 kwietnia 2026

Choina chińska

Choina chińska (Tsuga chinensis) to jedna z większych rzadkości, jakie dotychczas prezentowałem. Myślę, że w Polsce rośnie jej tylko kilka drzewek. A co ciekawe jest ona w pełni mrozoodporna. Po tej mroźnej zimie nie stwierdziłem na niej żadnych uszczerbków. To kolejna śliczna roślina zimozielona, którą warto zdobyć do ogrodu.

Drzewo to pochodzi z Chin i dorasta tam do 25 metrów wysokości. U nas jest dużo niższe - myślę że dorośnie do 6-8 metrów. Młode pędy ma jasnobrązowe, drobno owłosione, zwłaszcza w rowkach. Igły ułożone są grzebieniasto, mają do około 9 mm długości, są całobrzegie (drobno ząbkowane u sadzonek), równoległoboczne, lekko karbowane na wierzchołku, z dwoma jasnymi paskami szparkowymi na spodzie. Szyszki szerokojajowate z jasnobrązowymi, lśniącymi, niemal okrągłymi łuskami. Choina chińska szyszkuje bardzo obficie już w kilka lat po posadzeniu.

Tak wygląda teraz na początku kwietnia:

Choina chińska

Choina chińska

Choina chińska

Choina chińska

Choina chińska

Choina chińska

Choina chińska

Choina chińska

Choina chińska

Choina chińska

Choina chińska

piątek, 3 kwietnia 2026

Kwitnie olcha sercowata

Kilka tygodni po kwitnieniu najpopularniejszej w Polsce olszy czarnej (Alnus glutinosa) kwitnie teraz olcha sercowata (Alnus cordata). To ta olcha z największymi szyszkowatymi owocami. Jej kwiaty męskie, tzw. kotki: długie, wąskie, zwisające, o barwie żółtozielonobrązowej. Są nieco większe od kotek olchy czarnej. Powstają już jesienią poprzedniego roku, jako zielonkawe, zwisające twory. Wiosną rosną, wydłużają się, żółkną i otwierając się pylą. Kwiaty żeńskie są mniejsze, niepozorne, różowoczerwonawe - przypominają małe szyszeczki. Są większe niż u olszy czarnej i łatwiej je dostrzec. To z nich powstaną owoce.

Olsza sercowata - kwitnienie

Olsza sercowata - kwitnienie

Olsza sercowata - kwitnienie

Olsza sercowata - kwitnienie

Olsza sercowata - kwitnienie

Olsza sercowata - kwitnienie

Olsza sercowata - kwitnienie

Olsza sercowata - kwitnienie

Olsza sercowata - kwitnienie

Olsza sercowata - kwitnienie

Olsza sercowata - kwitnienie

niedziela, 22 marca 2026

Album "Arboretum Wojsławice - cztery pory roku w obiektywie Bożki Piotrowskiej"

4 lata temu na początku maja odwiedziłem Arboretum Wojsławice. Byłem zachwycony zgromadzoną tam kolekcją drzew i krzewów, a że arboretum to leży w cieplejszym regionie Polski - na południe od Wrocławia - to może gromadzić i uprawiać bardziej ciepłolubne gatunki roślin. W planie mam kolejne wycieczki latem i jesienią, no i oczywiście opisanie tego miejsca tu na blogu i w sekcji Arboreta na moim Atlasie Drzew

Pod koniec zeszłego roku dowiedziałem się, że wydany został album - książka o Arboretum Wojsławice. Niestety nie jest on sprzedawany tylko online. Dostępny jest w kasach Arboretum Wojsławice i Ogrodu oraz w sklepiku Ogrodu. 370 km to trochę za daleko dla mnie, aby go zdobyć. Jak wiecie zapewne jestem kolekcjonerem takich wydawnictw, które są potem fundamentem dla moich treści blogowych. 

Album "Ogród Botaniczny Uniwersytetu Wrocławskiego Arboretum Wojsławice - cztery pory roku w obiektywie Bożki Piotrowskiej" stworzyli Zygmunt Kącki i Tomasz Dymny. Zdjęcia fotografki specjalizującej się w fotografii ogrodów. Zawalczyłem o ten album i dzięki uprzejmości Pana Tomasza Dymnego (są jeszcze dobrzy ludzie na świecie - bardzo dziękuję za przesyłkę!) udało mi się ten album zdobyć i kilka stron z niego zaprezentować tutaj celem zachęcenia Was do całodniowej wycieczki do tego ogrodu. POLECAM. I nie jest to wpis sponsorowany. Szczerze to TOP 3 albumów na liście wszechczasów tego typu wydawnictw wg mnie. Zdjęcia się cudowne i ślicznie przekazują urok i magię tego miejsca. Od przedwiośnia po zimę. Kolorowy raj na 62 hektarach. Sami zobaczcie (wkrótce przygotuję opis tego arboretum i zamieszczę moją fotorelację).

Arboretum Wojsławice - cztery pory roku w obiektywie Bożki Piotrowskiej

Arboretum Wojsławice - cztery pory roku w obiektywie Bożki Piotrowskiej

Arboretum Wojsławice - cztery pory roku w obiektywie Bożki Piotrowskiej

Arboretum Wojsławice - cztery pory roku w obiektywie Bożki Piotrowskiej

Arboretum Wojsławice - cztery pory roku w obiektywie Bożki Piotrowskiej

Arboretum Wojsławice - cztery pory roku w obiektywie Bożki Piotrowskiej

Arboretum Wojsławice - cztery pory roku w obiektywie Bożki Piotrowskiej

Arboretum Wojsławice - cztery pory roku w obiektywie Bożki Piotrowskiej

Arboretum Wojsławice - cztery pory roku w obiektywie Bożki Piotrowskiej

piątek, 20 marca 2026

Pędy perełkowca na przedwiośniu

Są drzewa, które mają specyficzną i charakterystyczną dla danego gatunku barwę pędów. Perełkowiec japoński (Styphnolobium japonicum) dla przykładu ma pędy koloru oliwkowozielonego. Jak na drzewa to nietypowa barwa. Jak sobie sięgam do pamięci to na szybko przychodzą mi na myśl tylko złotokapy i niektóre wierzby o podobnej barwie. W sezonie te pędy perełkowca nieco ścienieją i staną się zielonkawe.

Perełkowiec japoński - pęd na przedwiośniu

Perełkowiec japoński - pęd na przedwiośniu

Perełkowiec japoński - pęd na przedwiośniu

Perełkowiec japoński - pęd na przedwiośniu

Perełkowiec japoński - pęd na przedwiośniu

wtorek, 17 marca 2026

Najwcześniej kwitnący jesion w Polsce

Jesion wąskolistny (Fraxinus angustifolia) to najwcześniej kwitnący jesion w Polsce. Potrafi zakwitnąć już w połowie marca. Pozostałe spotykane u nas jesiony (wyniosły, pensylwański, mannowy, oregoński i amerykański) jeszcze są w śnie zimowym. Ich pąki nie zmieniły swojego stanu.

Mam w Warszawie kilka ulubionych drzew jesionu wąskolistnego odmiany "Raywood". Nic sobie nie zrobiły z ostrych mrozów. Już kwitną - pąki się otworzyły i pojawiły się małe, drobne acz charakterystyczne kwiaty. Nie posiadają ani kielicha, ani korony. Urocze, nieprawdaż?

Jesion wąskolistkowy 'Raywood'

Jesion wąskolistkowy 'Raywood'

Jesion wąskolistkowy 'Raywood'

Jesion wąskolistkowy 'Raywood'

Jesion wąskolistkowy 'Raywood'

Jesion wąskolistkowy 'Raywood'

Jesion wąskolistkowy 'Raywood'