niedziela, 27 września 2026

Jak owocuje magnolia drzewiasta

Czy magnolia drzewiasta (Magnolia acuminata) owocuje w Polsce? Czy zawiązuje nasiona? Generalnie literatura wskazuje, że tak jest. Mieczysław Czekalski, Władysław Danielewicz, Piotr Kiciński, Tomasz Aniśko w Roczniku Dendrologicznym z 2018 roku napisali "Większość kilkudziesięcioletnich i starszych magnolii drzewiastych wytwarza w naszym kraju owoce zdolne do kiełkowania nasiona." Jednak Władysław Bugała w "Drzewa i krzewy" pisał, że owocostany w naszych warunkach są słabo wykształcone i tylko nieliczne są pełne. Potwierdza to Przewodnik Arboretum Kórnickie z 2026 roku wskazując, że owoce w naszych warunkach rzadko w pełni się wykształcają.

Zatem może tak jest, ale nie w całej Polsce? Zastanawiałem się nad tym i doszedłem do wniosku, że jeszcze u nas w Centrum Polski nie jest tak ciepło jak na Zachodzie kraju. Ona kwitnie bardzo późno u nas - na przełomie maja i czerwca, a często dopiero w I dekadzie czerwca. To oznacza, że ma mało czasu na wykształcenie pełnych, dorodnych, obfitujących w nasiona owoców. Niestety zimno przychodzi pod koniec września i etap rozwoju jest wstrzymywany. Drzewo musi przygotować się do zimy. To jest najważniejsze w tym momencie. Owoc jest zazwyczaj jeszcze nie w pełni rozwinięty. Nie dojrzewa zupełnie. 

Wszystko to uwzględniając dość dużą mrozoodporność tej magnolii. Badania historyczne wykazały, że przetrzymywała ona już nasze zimy z mrozami poniżej –30°C. Magnolia drzewiasta należy też do drzew bardziej niż inne rosnące u nas magnolie odpornych na wiosenne przymrozki. 

Zobaczcie jakie owoce spotkałem w Centrum Polski. Moim zdaniem one nie są w pełni rozwinięte.

Magnolia drzewiasta

Magnolia drzewiasta

Magnolia drzewiasta

Magnolia drzewiasta

Magnolia drzewiasta

Magnolia drzewiasta

Magnolia drzewiasta

Magnolia drzewiasta

środa, 23 września 2026

Czeremcha wirginijska

Czeremcha wirginijska (Prunus virginiana) w Polsce reprezentowana jest głównie przez 2 odmiany purpurowolistne: 'Shubert' oraz 'Canada Red'. Odnalezienie czystego gatunku zajęło mi kilkanaście lat. Ale udało się i mogę dziś pokazać, jak to drzewo się prezentuje. 

Czeremcha wirginijska rośnie do 3-4 metrów wysokości. Liście ma szerokojajowate po szerokoodwrotnie jajowate, zakończone krótkim, nagłym wierzchołkiem, brzegiem drobno piłkowane. Długość liścia 4–12 cm, szerokość 3-7,5 cm. Z wierzchu ciemnozielone, nagie i błyszczące. Spodem jaśniejsze, z kępkami włosków w kątach nerwów. Ogonek liściowy o długości 1,5-2 cm. Kwitnie i owocuje bardzo skąpo, a kwiaty przypominają kwiaty czeremchy zwyczajnej.

Czeremcha wirginijska

Czeremcha wirginijska

Czeremcha wirginijska

Czeremcha wirginijska

Czeremcha wirginijska

Czeremcha wirginijska

wtorek, 15 września 2026

Pochodzenie judaszowca Griffitha

Na ostatnich targach Zieleń to Życie w Konkursie Roślinnych Nowości 2026 mogliśmy podziwiać bardzo oryginalne, niewysokie drzewko - judaszowiec Griffitha w odmianie o niebieskoszarym ulistnieniu 'Blue Lagoon', czyli błękitna laguna. Odmiana pochodzi z Belgii i została wprowadzona na rynek w 2025 roku. Jest dość mrozoodporna. Nadaje się do małych ogrodów.

Mniej jednak zaciekawił sam gatunek - judaszowiec Griffitha. Co to za judaszowiec? Czy w Polsce może rosnąć jak pozostałe judaszowce - kanadyjski, południowy i chiński? Przeszukałem moje bazy zdjęć z całej Polski i dotarłem do drzew, które rosną w Polsce na otwartej przestrzeni, a nawet kwitną i owocują! Zdjęcia pochodzą z Krakowa.

Judaszowiec Griffitha (Cercis griffithii)

To niskie drzewo rosnące do 3-5 metrów wysokości pochodzi z Azji Środkowej, Iranu i Afganistanu i został wprowadzony na teren Rumunii. Często zwany jest judaszowcem afgańskim. Jego nazwa pochodzi od nazwiska Williama Griffitha (1810–1845) - wybitnego brytyjskiego lekarza, przyrodnika i botanika. Osobą, która po raz pierwszy formalnie napisała i zdecydowała o tym, że ta roślina nosi imię Williama Griffitha, był wybitny szwajcarski botanik Pierre Edmond Boissier. 

Jego liście przypominają liście judaszowca kanadyjskiego ale są nieco jaśniejsze i bardziej unerwione. Kwitnie bardzo podobnie do pozostałych judaszowców.

Judaszowiec Griffitha

Judaszowiec Griffitha

Judaszowiec Griffitha

Judaszowiec Griffitha

Judaszowiec Griffitha

Judaszowiec Griffitha

Judaszowiec Griffitha

Judaszowiec Griffitha

Judaszowiec Griffitha

Judaszowiec Griffitha

poniedziałek, 14 września 2026

Długie owocostany skrzydłorzecha kaukaskiego

Skrzydłorzech kaukaski (Pterocarya fraxinifolia) ma jedne z bardziej oryginalnych owoców. Owoce to małe orzeszki z dwoma okrągławymi skrzydełkami. Budową nieco przypominają małe statki UFO z filmów science-fiction. Owoce zebrane są w długie, zwisające "naszyjniki". Osiągają one do pół metra długości. Na jednym naszyjniku potrafi być kilkadziesiąt orzeszków. Te naszyjniki botanicznie i naukowo są po prostu nietypowymi gronami. Coś pięknego.

Lada dni skrzydłorzechy zaczną się przebarwiać na złote barwy. Owoce natomiast zbledną i zbrązowieją. Wiele z nich zostanie na gałązkach do następnej wiosny.

Skrzydłorzech kaukaski - owoce

Skrzydłorzech kaukaski - owoce

Skrzydłorzech kaukaski - owoce

Skrzydłorzech kaukaski - owoce

Skrzydłorzech kaukaski - owoce

Skrzydłorzech kaukaski - owoce

Skrzydłorzech kaukaski - owoce

Skrzydłorzech kaukaski - owoce

Skrzydłorzech kaukaski - owoce

Powyższe zdjęcia robiłem w Szczecinie i Żelazowej Woli.

niedziela, 13 września 2026

Dojrzały owoce jarzębu austriackiego

Jarząb austriacki (Sorbus austriaca) jest u nas dość często spotykany ale bywa mylony i brany za jarząb szwedzki (Sorbus intermedia). W literaturze w różnych atlasach rzadko kiedy w ogóle bywa prezentowany. Najczęściej autorzy zapewne nie byli w stanie go rozpoznać i pomijali jego opis czy druk zdjęcia. 

Sam Seneta w "Dendrologii" poświęca mu ledwie 6 linijek, w atlasie "Drzewa Polski i Europy" Larousse jest ledwie zdanie o nim, że podobny do szwedzkiego, Bugała w "Drzewa i krzewy" nie wspomina o nim. Dużo za to pisze o jarzębie austriackim Staszkiewicz w "Zmienności wybranych krzewów i drzew", wskazując, że powstał w plejstocenie ze skrzyżowania jarzębu pospolitego z jarzębem greckim.

O jego liściach już pisałem, teraz czas na owoce, a owocuje bardzo obficie. Obficiej niż jarząb szwedzki. Owoce ma pięknie pomarańczowoczerwone. No prawie czerwone. Są kuliste z wieloma przetchlinkami, a spodem z delikatnym, jasnym kutnerem. Szypułki owoców brązowawe. We wrześniu owoce już są wybarwione. 

Dzięki tym zdjęciom łatwo rozpoznacie jarząb austriacki, z daleka oba te gatunki wydają się podobne:

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Jarząb austriacki

Dla porównania jeszcze kilka zdjęć jarzębu szwedzkiego i jego owoców. Po lewej austriacki, po prawej szwedzki, całkiem inny kolor i kształt:

Jarząb austriacki

Jarząb szwedzki

Jarząb szwedzki