Platan klonolistny z Łańcuta

Zazwyczaj we wszelkich opowieściach i relacjach z przepięknego parku w Łańcucie, który otacza tamtejszy zamek, pojawia się kilka wiekowych i majestatycznych drzew w tym aleja buków purpurowolistnych, historyczna aleja lip, tulipanowiec amerykański, miłorząb dwuklapowy (prawdopodobnie najstarszy w Polsce), magnolia pośrednia i ogromny platan klonolistny na wewnętrznym dziedzińcu zamku. Wejście na zamek jest płatne, więc pewnie nie każdy go spotyka. Jego wiek szacuje się na 250 lat.

Jeśli ktoś nie wchodzi na zamek, a odwiedza tylko otaczający go park to natknie się na inne drzewo platana klonolistnego (Platanus × acerifolia). Zapewne posadzone w tym samym okresie. Wg mnie to TOP 10 najwyższych platanów w Polsce. Jest wyższy od opisywanego tu na blogu kilka lat temu platana z Brzegu Dolnego. Niestety nie mierzyłem jego obwodu (dane w necie sprzed 5 lat wskazują, że jest to jeden z największych platanów w woj. podkarpackim i ma on obwód pnia 683 cm, wysokość 32 metry, a jego wiek szacuje się około 240 lat). Pokażę zaraz, ile ma on wg moich pomiarów wysokości z dość dobrym przybliżeniem. 

Platan ten rośnie za zamkiem na drodze w kierunku stawu. Rzuca się od razu w oczy jego majestatyczny pokrój. Cudo. Sami zobaczcie:

Wróćmy teraz do moich pomiarów wysokości tego platana.

Ja na tym zdjęciu oryginalnie w dużej rozdzielczości mam wysokość 200 px a mierzę 180 cm wzrostu. Serio jestem tam :-) - drugie zdjęcie to zbliżenie z poprzedniego zdjęcia dlatego jest nieostre. Platan ma 3580 px - zatem jest wyższy ode mnie 17,9 raza. 180 cm x 17,9 daje 32,2 metra, wynik bardzo zbliżony do tego co podają dane z internetu. Podsumowując - niezły olbrzym

Dziwne, że nie jest pomnikiem przyrody. Nie widziałem, żadnej tabliczki.

Morwa biała wypuszcza pąki kwiatowe

Końcówka kwietnia to początek wegetacji dla popularnej u nas - szczególnie na Mazowszu - morwy białej (Morus alba). Te drzewa wypuszczają pąki kwiatowe przed rozwojem liści. Kwiaty jak widać są zielonkawe i mają postać krótkich, zwisających kłosów. W tym sezonie będę ją obserwowal do momentu zawiązania owoców.

Lipa szerokolistna wcześniej zaczyna wegetację niż lipa drobnolistna

Dziś kolejny odcinek porównujący dwie najpopularniejsze u nas lipy. I od razu pytanie, która lipa wcześniej rozpoczyna wegetację? Lipa drobnolistna czy lipa szerokolistna? Ostatnie dekada kwietnia to najlepsza pora na obserwację.

Lipa szerokolistna (Tilia platyphyllos) już wypuściła pierwsze licie. Gałązki już się zielenią. Ta zieleń jest świeża i soczysta. W sumie to oczywiste, gdy się wie, że lipa szerokolistna kwitnie wcześniej o ok. 10-14 dni od lipy drobnolistnej. Żeby kwitnienie się rozpoczęło to musi minąć określona liczba dni od startu wegetacji. 

Zobaczcie zdjęcia liści lipy szerokolistnej z mijającego tygodnia:

Lipa drobnolistna (Tilia cordata) dopiero otwiera pąki. Ba - część pąków jest nabrzmiała, ale nie wypuściła jeszcze pierwszych liści. Gałązki na stronie nasłonecznionej i w wyższych partiach drzewa otworzyły pąki i wypuściły część liścia. Ewidentnie widać różnicę w tempie rozwoju liści. Lipa drobnolistna później rusza z wegetacją. To ważna cecha ułatwiająca rozpoznanie i rozróżnienie tych drzew.

Zobaczcie zdjęcia liści lipy drobnolistnej z mijającego tygodnia:

Pigwa czy pigwowiec?

Na koniec kwietnia pojawiają się wpisy w social mediach z zachwytem opisujące kwitnące pigwy. Jedno spojrzenie na kwiaty i już widać, że rośliny na zdjęciach to nie są pigwy. Kwiat pigwy wygląda inaczej. Ale nie to jest clue błędnego rozpoznania. Pigwy kwitną pod koniec I dekady maja. Te pomarańczowe albo czerwonawe kwiaty rozwijające się teraz to są pigwowce (Chaenomeles). Pigwowce są najczęściej niewysokimi krzewami bardzo rozrastającymi się na boki. Te najczęściej sadzone nie kwitną na różowo. A właśnie na różowo dopiero za 10 dni zakwitną drzewa pigwy (Cydonia). Drzewa - pigwa jest drzewem o dużych jabłkowatych bądź gruszkowatych owocach. Pigwa kształtem (pokrojem) przypomina średniej wielkości drzewa jabłoni.

Pigwowiec kwitnie teraz i wygląda tak:

Pigwa kwitnie w maju i wygląda tak:

Widać duże różnice, nieprawdaż?

Laurowiśnia na żywopłot?

5 lat temu pisałem o mrozoodporności laurowiśni wschodniej (Prunus laurocerasus). Wtedy wnioski wyciągałem po zimie z mrozami dochodzącymi do -18°C. Ta zima była gorsza. U nas mrozy przekroczyły -20°C i stało się coś złego. Wszystkie okoliczne laurowiśnie rosnące na otwartym terenie zostały porażone. Te młode, sadzone w poprzednim sezonie, nie będąc okryte przemarzły niemal do linii śniegu. Czekałem trochę po zimie z tym wpisem obserwując te uszkodzone rośliny i na razie słabo to wygląda. Podczas gdy laurowiśnie osłonięte i te rosnące na zacisznych stanowiskach już wypuszczają pąki kwiatowe to te przemarznięte dalekie są od startu wegetacji. Wiele osób je mocno przycięło pozbywając się przemarzniętych pędów. One pewnie odbiją, jak się zrobi cieplej, ale już stracą kilka sezonów, aby nadrobić straty. Dam znać za kilka tygodni, jak z tym odbijaniem będzie.

Gdzieś w necie przeczytałem taki marketingowy slogan "Jeśli marzy Wam się gęsty, zimozielony żywopłot, który zasłoni ogród od ulicy, sąsiadów i wiatru, to laurowiśnia będzie jedną z pierwszych roślin, o których warto pomyśleć." Daleki jest on od prawdy, jak widać po powyższych zdjęciach. Chociaż widywałem żywopłoty z laurowiśni to wymagają one ciężkiej pracy i osłony na zimę. Na pewno nie jest to roślina pierwszego wyboru na żywopłot w polskich warunkach. Pamiętajmy na przyszłość - to że teoretycznie laurowiśnia wschodnia powinna znieść mrozy do -20,6°C - nie znaczy, że możemy ją zimą pozostawić bez osłony. Jedna noc i większy mróz może zakończyć jej egzystencję. Jeśli ktoś zainwestował w obsadzenie całego ogrodzenia to straty będą olbrzymie. Dokonując wyboru laurowiśni na żywopłot szukajmy najbardziej mrozoodpornych odmian.

Jeszcze gorzej jest z laurowiśnią iberyjską (Prunus lusitanica) - zyskującą na popularności kuzynką laurowiśni wschodniej, którą reklamuje się jako bardziej odporną na masze mrozy. Zobaczcie to duże drzewko pozostawione bez okrycia. Ta zima pokazała, jak to z tą odpornością jest naprawdę. Przed zimą gałązki były pełne liści.