Topola osika powoli gubi liście

Niektóre drzewa szybko gubią liście (choćby klony). Inne utrzymują brązowe, przysuszone liście aż do przedwiośnia (tak jak platan).

Topola osika gubi natomiast liście bardzo powoli. Część liści już leży pod drzewem, a część jeszcze powiewa na gałązkach. Liście zmieniły kolor na bladozielony, żółtawy i siny. Jak nadejdą mroźne noce to pozostałe liście też opadną.

Śnieguliczka biała

Z pośród krzewów, które nie zgubiły jeszcze owoców można wyróżnić śnieguliczkę. To typowy krzew osiedlowy - bardzo często wykorzystywany do nasadzeń miejskich, a czasami również jako niski żywopłot.

Śnieguliczka to gość z Ameryki Północnej więc jest wytrzymała na mrozy i bardzo dobrze sobie u nas radzi. Znosi suszę i ma niskie wymagania w stosunku do podłoża na którym rośnie. Co ważne jest bardzo odporna na zanieczyszczenia powietrza.

Cechą ozdobną rośliny są jej owoce: małe, śnieżnobiałe kuleczki w postaci gąbczastych jagód. Owoce długo utrzymują się na gałązkach; czasami aż do wiosny. Jednak czym później tym wyglądają coraz gorzej - dostają ciemnych plamek i nieco więdną. Owoce te są trujące. Radzę uważać na dzieciaki, bo śnieguliczkę spotykam przy placach zabaw.

Dereń biały i przetchlinki

Jesień w pełni. Ale są krzewy, które właśnie teraz pokazują swój największy urok. Do tej grupy należy dereń biały. Jego liście opadły i odsłoniły wspaniałe, intensywnie błyszczące, czerwone pędy. Jak widać pokryte są one jasnymi przetchlinkami - są to najczęściej okrągławe a czasami wydłużone wypukłości korowiny. Przetchlinki te gwarantują wymianę gazową między otoczeniem zewnętrznym a wewnętrznym pędu.

Owoce i liście oliwnika wąskolistnego

Ciekawe barwy przybierają owoce oliwnika wąskolistnego. Te na stanowiskach słonecznych są żółte, brązowawe i kremowe, a te w cieniu filcowatosrebrzyste. Owoce pozostaną na drzewkach do wiosny. Widocznie nie mają amatora wśród ptaków. Może są zbyt suche?

Oliwnik dość długo nie gubi liści. Pierwszy mróz je delikatnie powykręcał i wspaniale błyszczą teraz spodnią stroną na gałązkach. Spadną do końca roku, a niektóre dopiero na przedwiośniu.

Jesienny rzep, a zoochoria

Zastanawialiście się, co się dzieje z rzepem, czyli łopianem jesienną porą? Latem dzieciaki zrywają kwiatostany i wykorzystują je do celów "wojennych" i "zaczepnych". Rzep przyczepia się do bluzek i skarpetek ponieważ zielone łuski okrywy mają na wierzchołku haczyki.

Jesienią te ocalałe, z których powstały owoce (zwane niełupkami) zasychają i albo rozpadną się albo zostaną porwane przez zwierzęta i w ich sierści zostaną przeniesione w nowe miejsca. To służy rozsiewaniu się łopianów. Proces taki nazywa się zoochorią. Znany jest też w przypadku wielu drzew:

• leszczyn i wiewiórek;
• jarzębiny, głogu, tarniny i różnych ptaków; 
• dębów i sójek; 
• orzechów włoskich i wron i gawronów;
• czereśni, wiśni, czeremchy i szpaków oraz drozdów;
• bez czarny i koralowy i różne ptaki;
• buki i kasztanowce i drobne ssaki;
• sosna limba i ptak orzechówka;
• i zapewne wielu innych.

Dąb szypułkowy "Fastigiata"

Dęby szypułkowe to piękne drzewa ale niestety przez swoje olbrzymie rozmiary rzadko są gościem naszych ogródków. Ale nic straconego - są odmiany, które możemy tam posadzić.

Dziś będzie o dębie szypułkowym odmiany kolumnowej, czyli Fastigiata. Rośnie on niczym topola włoska - w formie wąskiej kolumny. Nie bywa olbrzymem. Maksymalna wysokość to 15 metrów a szerokość to 5 metrów. Konary i gałęzie są wyprostowane i rosną niemal równolegle do pnia. Gałęzie często są powyginane. Owocuje dość obficie. Co ciekawe ma gęstsze ulistnienie - pewnie to złudzenie wzrokowe spowodowane gęstszym ułożeniem gałęzi. A liście dużo dłużej pozostają na drzewie.

W sumie dąb ten ślicznie prezentuje się jako soliter.

Bluszcz pospolity

Przyroda jest śliczna. Weźmy taki bluszcz pospolity. Jak spotkamy żywopłot z owocującym bluszczem pospolitym to okaże się, że nie jest wcale taki pospolity. Jest wręcz wyjątkowy, jak z innej planety. Baldachowate owocostany składają się z kilkunastu kulistych pestkowców wielkości do 1 cm każdy. Jak dojrzeją przybierają niebieskoczarną barwę. Często w tym samym czasie owoce są w różnych fazach rozwoju. Niestety są trujące. W ogóle wszystkie części rośliny są trujące. Nie radzę jej dotykać. Kontakt skóry z sokiem bluszczu może wywołać różne dermatozy, zaczerwienienia skóry z uczuciem świądu i wysypką. W sumie jakby nie patrzeć jest to zaleta żywopłotowego zastosowania.

A teraz ciekawostka. Mimo tych różnych posiadanych trucizn bluszcz to roślina lecznicza. Pewnie nie raz korzystaliście z syropu bluszczowego na kaszel. Surowcem leczniczym jest liść bluszczu. Stosuje się go jako środek wykrztuśny przy nieżytach górnych dróg oddechowych oraz przy zapaleniach oskrzeli.