Co kołacze w kłokoczce?

Owoce kłokoczki to 2-3 komorowe rozdęte torebki o pergaminowych ściankach i kulistych, a częściej o sercowatych kształtach. Dość urokliwe. Kształt zależy od gatunku. W Polsce najczęściej spotyka się kłokoczkę południową (Staphylea pinnata), ale rośnie też u nas kłokoczka Bolandera (Staphylea bolanderi), kłokoczka japońska (Staphylea bumalda), kłokoczka kolchicka (Staphylea colchica) i kłokoczka trójlistna (Staphylea trifolia).

W czasie jesieni torebki te zaczynają się przebarwiać na słomkowe i brunatno-pomarańczowe barwy. Urokliwie mienią się w słońcu. Teraz podczas wietrznych dni owoce kłokoczki wydają charakterystyczne kołatanie. Co tak kołacze, kłokocze (od tego pochodzi nazwa gatunku)? Oczywiście nasiona - uderzają o ścianki torebek. Warto taki owoc otworzyć i je wydobyć. Są dość duże, jak na nasiona. Każda torebka zawiera ich po kilka, ale najczęściej po 2 sztuki. Są okrągławe, twarde i błyszczące o jasnobrązowej barwie. Każde posiada jasną plamkę - w tym miejscu przylegało do struktury torebki przed oderwaniem się. 

Oto zdjęcia nasion kłokoczki południowej:

Przebarwia się grusza drobnoowocowa

W naszych miastach coraz częściej sięga się po nasadzenia w postaci kolumnowych odmian gruszy drobnoowocowej (Pyrus calleryana) pochodzącej z Chin. Najczęściej jest to odmiana 'Chanticleer'. Małe drzewka pięknie i obficie kwitną pod koniec kwietnia. Natomiast jeszcze piękniej wyglądają po pierwszej dekadzie października. Jeśli posadzone zostały na słonecznych stanowiskach potrafią odwdzięczyć się czerwonymi, wręcz purpurowymi przebarwieniami małych liści. Gdzieniegdzie widać też drobne, brązowe owoce - gruszeczki wiszące na długich i cienkich ogonkach. Rewelacja.

Lilak japoński szybko gubi przebarwione liście

Lilaki potocznie zwane u nas bzami raczej się nie przebarwiają. Często do późnych jesiennych dni wiszą ich zielonkawe liście na gałązkach. Często atakują je różne choroby i dostają ciemnych plam. Czasami delikatnie bledną, żółkną, ale nie są to złotojesienne przebarwienia.

Natomiast wśród lilaków w aspekcie uroczych przebarwień jest wyjątek, który się trafia w naszych starych parkach. To drzewo to lilak japoński (Syringa reticulata). Gość z Chin, Korei, Japonii oraz Mandżurii. On bardzo szybko reaguje na pierwsze zimniejsze noce i krótsze dni. Przebarwia się już pod koniec września, a na początku października gubi masowo te kolorowe liście. Liście przyjmują szaty złoto-brązowe. Naprawdę urokliwe. Szkoda, że ten spektakl tak krótko trwa. Większość tych lilaków już zgubiła liście

Kasztany kasztanowca drobnokwiatowego

Dziś rarytas dla miłośników drzew. W końcu obchodzimy Światowy Dzień Drzewa. Drzewo malutkie acz wyjątkowe. Kasztanowiec drobnokwiatowy. Kilka razy już prezentowałem, jak wyjątkowo i urokliwie kwitnie. Kwitnie późno więc później zawiązuje owoce. Początek października to czas, gdy jego kasztany dojrzewają i zaczynają spadać z gałązek. Tak - w Polsce udaje się spotkać te owoce.

Kasztany kasztanowca drobnokwiatowego różnią się bardzo od typowych dla nas kasztanów kasztanowca białego czy czerwonego. Zaczynając od chudych łupinek w kolorze kremowo-pergaminowym, które rozchylają się powoli, otwierają i uwalniają małego kasztana. Kasztany są nietypowego, jasnego koloru. Im bardziej dojrzałe tym ciemniejsze. Ale nie jest to kasztanowa czy brązowa barwa. To kolor ze dwa tony jaśniejszy. Warto też zwrócić uwagę na jasną plamkę typową dla kasztanów kasztanowców. Ta plamka jest jasna (ale nie biała) i o bardzo małej powierzchni. 

Mimo obfitego zazwyczaj kwitnienia kasztanowiec drobnokwiatowy słabo zawiązuje owoce. Na jednym kwiatostanie (tzw. wiecha kwiatowa) rodzi u nas tylko jeden do dwóch owoców. Dobre i tyle. Mi udało się takiego owocującego spotkać. Wyglądał tak ślicznie:

Orzechy orzeszników

Potocznie na owoce drzew zwanych orzechami mówi się orzechy. Podobnie jest z mniej znanymi u nas drzewami - orzesznikami (Carya Sp.). Dziś chciałem pokazać, jak wyglądają owoce tych drzew (są nieco mniejsze od owoców orzechów). Zatem będzie o orzechach orzeszników. Tych najbardziej popularnych, pomimo, że i tak są rzadkościami w Polsce. A są to tak piękne drzewa, że warto by je w większych parkach zacząć sadzić. Dla urody i jako pokarm choćby dla wiewiórek.

Zebrałem na jednej planszy te orzechy. Dwa są dość podobne - a orzech gorzki ewidentnie różny od pozostałych. Orzechy to bardzo dobra cecha ułatwiająca identyfikację tych drzew. O ile od razu widać po małych owocach, że to orzesznik gorzki, to te dwa pozostałe ciężej rozróżnić. W tym przypadku sięgamy głębiej. Rozłupujemy łupinę i już dobrze widać różnicę.

Przebarwienia drzew - arboretum w Rogowie 2022

Stali czytelnicy mojego bloga zapewne nie mogą się doczekać mojej corocznej fotorelacji z wizyty w arboretum w Rogowie z jesiennych przebarwień drzew. Wycieczka tam to u mnie stały punkt programu zdjęciowych wypadów do parków i ogrodów botanicznych. To ładowanie akumulatorów na zimowy odpoczynek i prace archiwizacyjne. No i baza zdjęć do nowych wpisów blogowych oraz do rozwoju mojego atlasu drzew.

W tym roku postanowiłem wybrać się nieco wcześniej. Zazwyczaj robię to pod koniec II dekady października. Tym razem postawiłem na początek miesiąc. Coś się już przebarwia, coś jeszcze nie. Mnogość posadzonych tam taksonów zapewnia nam atrakcje przez cały miesiąc. Dzięki temu zrobiłem zdjęcia innych gatunków niż w poprzednich latach. Było warto.

Dodatkowo postanowiłem prezentowane zdjęcia podzielić na 2 grupy. Na start oprowadzę Cię po kilku ścieżkach tego arboretum. Tak to teraz tam wygląda. Sam oceń, czy warto tam się jesienią wybrać. Ja napotkałem takie bajkowe widoki, a to tylko kilkanaście zdjęć. Na żywo jest jeszcze lepiej.